Επικοινωνία:

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΤΩΝ ΓΕΡΑΚΙΤΩΝ AΤTΙΚΗΣ
ΓΛΑΔΣΤΩΝΟΣ 8
106 77 ΑΘΗΝΑ
GREECE
Τηλ-FAX: 2103827211
E-mail: geraki@geraki.info
Ιστοσελίδα: http://www.geraki.info

Δευτέρα, 20 Απριλίου 2015

Η ομιλία του συγγραφέα και ποιητή Δημήτρη Αλεξίου για το Γεράκι (8/2/2015)


Γ  Ε  Ρ  Α  Κ  Ι
(Η προσωπογραφία μιας κωμόπολης)

Γεράκι! Μια εικόνα, μια ιδέα, ένα φώνημα, πολλά σημαίνοντα.

Γεράκι! Κάτι που με ακολουθεί εξ απαλών ονύχων.

Πράγματι, νήπιο ακόμη, ακολουθώντας τους ξωμάχους γονείς μου, στα σλάβικα τοπωνύμια της Λακωνικής, άκουσα τη μητέρα μου να μου λέει: "Το Γεράκι". Κι εγώ σήκωσα το βλέμμα μου προς τον ουρανό, να δω το γοργόφτερο, αρπακτικό πουλί. Αλλά ο δείκτης της μητέρας μου στόχευε σταθερά στο πυκνό χωριό, το αμφιθεατρικό, που έβλεπα πάντα από νοτιανατολικά. Με τα σπίτια του ν` ακουμπάνε το ένα στο άλλο και ν` απαγκιάζουν στον βοριά.

Η εικόνα του Γερακίου! Αυτός ο κόλουρος κώνος, είναι μοναδικός σ` όλη την Ελλάδα. Και να είστε βέβαιοι δεν υπερβάλλω.

Πόσες φορές είδα το Γεράκι να λούζεται στο φως. Στο φως εκείνου του αμείλικτου λακωνικού ήλιου. Και τι υπέροχο θέαμα! Που ακόμα, δεν το έχω χορτάσει.

Tις πρώτες μου επισκέψεις στο Γεράκι τις έκανα ως αγωγιάτης. Πήγαινα, από νωρίς το απόγευμα, καβάλα στο άλογο με την μπατανία στο ταγάρι, για να πάρω κάποιον επιβάτη του λεωφορείου και να τον φέρω στο Αλεποχώρι. Περίμενα μια - δυο ώρες στου Σωκράτη. Κάποτε το λεωφορείο ερχόταν. Φορτώναμε τις αποσκευές στο άλογο. Το αφεντικό έριχνε την μπατανία και καβαλίκευε. Το άλογο τριποδίζοντας γινόταν άφαντο. Κι εγώ, με τα ξυλοπόδαρά μου, ακολουθούσα στα τυφλά μες στη νύχτα.

Το αγώι ένα τάλιρο.

Αργότερα πήγαινα το στάρι μας στο μύλο. "Στη μηχανή", όπως λέγαμε. Στου Γρηγορίου στην Κάτω Βρύση.

Περιμένοντας να γίνει το αλεύρι, σημάδευα με μια αυτοσχέδια σφεντόνα τα σπουργίτια στον μεγάλο πλάτανο, ή χάζευα τους νέους που κολυμπούσαν στην πισίνα και ζήλευα. Πίστευα ότι δε θα μάθαινα ποτέ να κολυμπάω.

Στα 10 μου χρόνια, τον Απρίλιο του 1959, επισκέφτηκα τον γιατρό  Γκίνη. Άρρωστος με κυάμωση. Τον άκουσα να λέει: "Μόνον ο Θεός…". Με είχε ξεγράψει. Αλλά…

Τον Ιούνιο του 1961, έδωσα "εισιτηρίους" εξετάσεις στο Γυμνάσιο Γερακίου. Πέρασα με πολύ καλό βαθμό. Παρά τις αντιρρήσεις των τοπικών αρχόντων και του δάσκαλου Αρβανίτη. Ποτέ δεν έμαθα τον πραγματικό λόγο της αντίδρασής τους. Αλλά είπαμε ήταν τα "πέτρινα χρόνια" του 1961!

Τον Σεπτέμβριο της ίδιας χρονιάς, με χρήματα που είχα συγκεντρώσει εργαζόμενος στα βαμβάκια του Έλους, αγόρασα από το μαγαζί του Μοιρόπουλου, τα σχολικά μου βιβλία και την "κουκουβάγια", όπως λέγαμε τότε το πηλήκιο του μαθητή.

Με πολλή αγάπη θυμάμαι τον γραφικό μαθηματικό Ρόντο. Με αποτροπιασμό τον φυσικό Καραμπατέα. Με θαυμασμό τον δημοκρατικό Τραϊφόρο, ενώ χρωστάω μεγάλη χάρη στη φιλόλογο Ιωάννα Κόντη, που μέχρι σήμερα μας δένει ένας αλληλοσεβασμός και μια βαθιά φιλία.

Ωστόσο, πραγματικός μου δάσκαλος στάθηκε ο μακρονησιώτης δικολάβος Γιώργης Σαράντης. Με τις υπέροχες ατάκες του, γεμάτες πνεύμα και δηκτικότητα, στηλίτευε τα κακώς κείμενα της μικρής, επαρχιακής κοινωνίας.

Οι συμμαθητές μου, μου είχαν «κολλήσει» ένα σωρό παρατσούκλια: "Μουλαρίνος", επειδή το μόνο όπλο στις κοροϊδίες τους ήταν οι κλοτσιές μου με τις προκαδούρες στα καλάμια τους. "Παραγεμισμένος ντολμάς", για αδιευκρίνιστους λόγους, μέχρι στιγμής τουλάχιστον, όμως αδικαιολόγητο, διότι ήμουν ένα πολύ αδύνατο παιδί. "Άχραντος κι αμόλυντος", επειδή είχα αναγνώσει, μια φορά, τα Εγκώμια της Παναγίας στους Χαιρετισμούς. Και δώστου λοιδορίες, μόνο και μόνο επειδή ήμουν ένα φτωχό κι ανάδελφο Αλεποχωριτάκι.

Με πολλή αγάπη θυμάμαι την Κλεάνθη και τον Κοσμά Μήτρη, που έμεινα ως οικότροφος στο σπίτι τους. Εκεί, παράλληλα με τα διαβάσματά μου, άκουγα στο ραδιόφωνο «Το θέατρο της Δευτέρας», κλασική μουσική, χωρίς φυσικά να πολυκαταλαβαίνω, και τις ειδήσεις να λένε συνεχώς για Τίτο, παραπέτασμα, Κούβα, συνοδοιπόρους, ΕΡΕ, δίκες κι άλλα, επίσης ακαταλαβίστικα για μένα, την εποχή εκείνη. Η Κλεάνθη και ο Κοσμάς ήταν ένα πολιτισμένο ζευγάρι, που θα τους θυμάμαι με συγκίνηση κι αγάπη σε όλη μου τη ζωή.

Το φθινόπωρο του 1961, πρόλαβα τα γυρίσματα της ταινίας:  Ματωμένη χαραυγή, που προβλήθηκε τόσες φορές στην πλατεία.

Το 1963, ανήμερα των Τριών Ιεραρχών, ηχούσαν πένθιμα οι καμπάνες. Την άλλη μέρα, παρουσία οπλοφόρων, έγινε η εξόδιος ακολουθία του Χρυσόστομου Γιαννάκου.

Το Γεράκι, εκείνη την εποχή, ήταν ένας κόσμος περίκλειστος, συντηρητικός, ίσως και πουριτανικός. Αυτό όμως δεν εμπόδιζε τους νέους να νιώσουν το εσωτερικό "Ξύπνημα της άνοιξης". Δεν εμπόδιζε να γεννηθούν μικροί και μεγάλοι έρωτες, που κάποιοι είχαν αίσιο και κάποιοι τραγικό τέλος.

Ενθυμήστε! Τις μπλε ποδιές των μαθητριών, που μέχρι σήμερα προκαλούν έναν ερωτικό παροξυσμό σε όλα τα αρσενικά.

Αξέχαστες φιγούρες: Ο φαρμακοποιός, ο δάσκαλος Μαρούδας, ο πολυμήχανος Γιάννης Λεοντακιανάκης, ένας σύγχρονος Οδυσσέας για όλους μας, ο Παναγιώτης ο Ντελάλης, ο Λεμπέσης, ο Ζάχος… Όλη η κοινωνική και ταξική διαστρωμάτωση.

Με το Γεράκι με δένει ένας υπόγειος, υποδόριος δεσμός, που συχνά με πλημμυρίζει συγκίνηση, νοσταλγία, αγάπη, αλλά και απώθηση. Οπωσδήποτε συναισθήματα αντιφατικά.

Θα μπορούσα να μιλάω με τις ώρες για την προσωπογραφία αυτής της κωμόπολης. Γι` αυτό το κεφαλοχώρι της Λακεδαίμονος.

Και ταυτόχρονα να τραγουδάω ένα ρέκβιεμ για αυτόν τον κόσμο που χάθηκε οριστικά, χωρίς να έχει γεννηθεί "Ο θαυμαστός καινούργιος κόσμος".

Σας ευχαριστώ για το βήμα που μου παραχωρήσατε.

Σας ευχαριστώ!

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου